Zona Hastalığı

Zona hastalığı, bağışıklık sisteminin zayıflamış olduğu herhangi bir sağlık sorunu sırasında ve stres sonucunda kendisini kolay bir şekilde gösterebilmektedir. Bazı virüsler hem yetişkinlik hem de çocukluk döneminde hasta olmanıza neden olabilir.



Bu virüslerden bir tanesi olan varisella zoster, çocukluk döneminde su çiçeğine sebep olurken yetişkinlik döneminde herper zoster, yani zona hastalığına neden olmaktadır.  Toplumda gece yanığı olarak da bilinmektedir.

Zona Hastalığı Nedir?

Zona hastalığı, varsilla zoster virüsünün yol açmış olduğu içi su dolu küçük kesecikler ile birlikte seyreden bir enfeksiyondur. Suçiçeği enfeksiyonu sonrasında sinir köklerinde uyur hale geçen virüs, bazı faktörler ile atkive hale gelerek zonayı oluşturur.

Üç gün sonra kabarcıklar en yaygın duruma geçer. Bu kabarcıklar patlayarak kabuk bağlamaya başlar ve sonra iyileşir. Bu kabarcıklar ortaya çıkarken ateş çıkabilir ve bazen de lenf bezleri şişebilir.

Suçiçeği enfeksiyonu bittikten sonra bile virüs, zona olarak tekrar harekete geçmeden uzun seneler boyunca sinir sisteminizde yaşayabilir. Vücut savunma sisteminin zayıflaması ile birlikte genellikle elli yaşından sonra ortaya çıkmaktadır.

Zona aynı zamanda herpes zoster olarak da isimlendirilmektedir. Bu tarz viral enfeksiyon ağrı ve yanmaya sebep olarak kırmızı deri görüntüsü ile bilinmektedir. Zona genellikle vücudun bir tarafında, boyun ya da yüzde bir kabarcık şeridi olarak görülebilmektedir.

Çoğu zona hastalığı iki üç hafta içerisinden kendiliğinden geçebilmektedir. Zona hastalığı ortalama on beş gün içerisinde kendiliğinden geçer. Zona hastalığı nadiren aynı kişide birkaç kez görülür.

Zona Hastalığı Nedenleri Nelerdir?

Çocukluk dönemlerinde geçirilen su çiçeği sonrasında varicella zoster adlı virüs bazı sinirlerde kendisine yer edinir ve burada kalır. Uzun seneler boyunca bir sorun yaşanmasa bile bağışıklık sisteminin zayıflamış olduğu bir anda ortaya çıkabilmektedir.

Bağışıklık sistemi bir hastalığa bağlı zayıflayabilecek olduğu gibi farklı ilaçlar, yaşanan enfeksiyon sorunları, kronik sağlık problemleri, dengesiz ve yetersiz beslenme, yaşlanma sebebi ile de zayıflayabilir.

Yine bağışıklık sisteminin yanı sıra depresyon, aşırı üzüntü, yorgunluk ve stres gibi sebepler sonucunda da virüs aktif bir duruma gelebilir. Virüs seneler sonra tekrar çoğalmaya başlayabilir. Tekrar aktive hale gelen virüs, sinir boyunca ciltte zedelenmeye sebep olur.

Bağışıklık sistemi zayıf hale gelmiş olan insanlarda, kanser hastalarında, radyoterapi ve kemoterapi tedavisi alan kişilerde, organ nakli olan kişilerde, zatürre geçiren kişilerde, kemik iliği nakli olan insanlarda ve AIDS gibi hastalığı olan kişilerde virüs aktive olabilir.

Zona Hastalığı Belirtileri

Zona hastalığı belitleri yaşa bağlı olarak değişebiliyor olsa bile en önemli belirtileri döküntüler, kaşıntı, yanma ve ağrıdır. Bağışıklık sistemi aşırı zayıf ise şiddetli ağrılar da görülebilmektedir.

Yaşanmakta olan şiddetli ağrı yaşanan bölgeye göre kalp krizi, apandisit ağrısı ile karıştırılabilmektedir. Zona hastalığı için erken müdahale önem arz etmektedir. Geç kalınması durumunda işitme kaybı, yüz felci ve görme kaybı gibi ciddi sorunlar meydana gelebilmektedir.

Gece yanığı döküntüleri nadir bir şekilde olsa bile iç organlarda ve gözde görülebilir. Özellikle ağız içerisinde yaşanan döküntüler acı verici olabilir. Kulakta olması kulak çınlamasına ve duyma sorunlarına neden olabilir.

Zona hastalığı bulaşıcı mı?

Bulaşıcı değildir fakat daha önce su çiçeği geçirmemiş olan kişilerde su çiçeğine neden olabilmektedir.

Gece yanığı tehlikeli mi?

Zonanın ilk belirtileri genelde yanma ve ağrıdır. Ağrı genellikle vücudun bir kısmında olur ve küçük yamalar halinde oluşur. Daha sonra kırmızı döküntü izler.

Bazı insanlar ağrıların ve gece yanığı döküntülerinin ötesinde bazı bulgulara sahip olabilirler. Zona hastalığı belirtileri arasında ateş, baş ağrısı, yorgunluk, titreme ve kas güçsüzlüğü de yer alabilir.

Sinirleri etkilemiş olan virüse erken müdahalede geç kalınmış olduğu zaman işitme kabı, görme kaybı, kasları oynatılamaması, yüz felci ve enfeksiyon gibi daha ciddi rahatsızlıklar meydana gelebilir.

Zona Hastalığı Tedavisi ve Tanı

Zona hastalığında ilk doksan altı saat içerisinde anti viral tedavi erken iyileşmeyi sağlayabilmektedir. Belirtileri önleyebilmek ve sonrasında oluşabilecek olan ağrı süresini azaltabilmektedir.

Tanı konulur konulmaz tedaviye başlanması hastanın rahatlamasını sağlayacaktır. Doktor kontrolünde gerçekleştirilen tedavide virüslere karşı ilaçlar, lokal pansumanlar, B vitaminleri ve ağrı kesiciler kullanılabilir.

İyi bir şekilde dinlenme ve yeteri kadar sıvı alınması iyileşmeye katkı sağlayabilmektedir. Stresten korunmak tedavi adına önem arz etmektedir. Bu yüzden stresten uzak kalarak dinlenmeniz gerekebilir.